TS
angel3wijaya
[share] Serat Hidayat Jati
بِسْــــــــــــــــــمِ اﷲِالرَّحْمَنِ اارَّحِيم
Assalamu'alaikum.wr.wb
![★★★★★ [share] Serat Hidayat Jati ★★★★★](https://dl.kaskus.id/i581.photobucket.com/albums/ss258/angel3wijaya/salaman2.gif)
Assalamu'alaikum.wr.wb
![★★★★★ [share] Serat Hidayat Jati ★★★★★](https://dl.kaskus.id/i581.photobucket.com/albums/ss258/angel3wijaya/salaman2.gif)
Quote:
Sebelumnya saya mohon ijin posting kepada momods & para sesepuh budaya semua.
Saya bermaksud untuk sharing mengenai Serat Hidayat Jati yang banyak dianggap sebagai petunjuk
sejati yang menjelaskan kedudukan ilmu marifat yang lahir dari ajaran para Wali ditanah Jawa.
Tulisan ini saya salin dari buku Penelitian dan Pengkajian Serat Hidayat Jati, yang bersumber dari Buku milik Kantor Balai Kajian Sejarah & Nilai Tradisonal di Yogyakarta, jadi mungkin ada perbedaan susunan & bahasanya dari kitab Serat Hidayat Jati yang lain.
semua ini adalah suatu upaya untuk melestarikan, memelihara & mengembangkan warisan budaya bangsa, bukan untuk membahas kebatinan atau agama tertentu. Jadi mohon maaf kepada para sesepuh sekalian jika mungkin saya tidak akan bisa menjawab pertanyaan yang sangat mendalam tentang isi buku ini
Sekilas Tentang Kitab Serat Hidayat Jati
Quote:
Kitab Serat Hidayat Jati merupakan salah sebuah karya sastra seorang pujangga besar di Surakarta, yaitu R. Ng. Ranggawarsita yang mendapat gelar pujangga penutup di kraton Surakarta, isi didalamnya berupa petunjuk-petunjuk atau pengetahuan tentang hubungan manusia dengan keyakinan yang dalam penerapannya lebih bersifat spiritual serta berisi pelajaran tentang nilai-nilai kerohanian yang dapat dipakai sebagai usaha mencerdaskan manusia dalam menelaah identitas manusia itu sendiri, untuk memahami buku ini pembaca harus sudah membekali diri secara bijaksana agar tidak salah mengerti yang menyebabkan perdebatan tak berujung, disamping itu buku ini merupakan Ilmu pengetahuan yang sangat berguna sebagai suatu perbendaharaan hidup, semoga amanat yang terkandung didalamnya dapat menggugah kalbu, menghayati serta berkenan melaksanakan dan menyebar luaskan dengan arif dan bijaksana
Wassalamu'alaikum.wr.wb
Sumber Tulisan
![★★★★★ [share] Serat Hidayat Jati ★★★★★](https://dl.kaskus.id/i581.photobucket.com/albums/ss258/angel3wijaya/sumber.jpg)
Sumber
Quote:
Praktek dan Maksud terpendam dalam Materi diluar tanggung jawab penulis
Dalam hal ini saya mohon pengertian, tidak ada kewajiban ts untuk menjelaskan apa maksud materi yang terkandung didalamnya, buku ini saya sajikan sebagai sebuah bentuk kitab budaya, dan mengenai isi buku tsb, saya serahkan kepada masing masing pihak yang membacanya
Dalam hal ini saya mohon pengertian, tidak ada kewajiban ts untuk menjelaskan apa maksud materi yang terkandung didalamnya, buku ini saya sajikan sebagai sebuah bentuk kitab budaya, dan mengenai isi buku tsb, saya serahkan kepada masing masing pihak yang membacanya
0
26.1K
Kutip
305
Balasan
Komentar yang asik ya
Mari bergabung, dapatkan informasi dan teman baru!
Budaya
2.5KThread•1.6KAnggota
Tampilkan semua post
agung.wijaya
#192
Spoiler for Warahing Maklumat Jati bag. 2:
[quote=][quote=]
Warahing Maklumat Jati bag. 2
Dene khayu punika mila anunggil kahananing Dat, awit ingkang kapasrahan pangawasa kinarsakaken anggesangi kahananing cahya, rahsa, sukma, napsu, busi, badan sadaya, sumrambah saking wiwitan demugi ing wekasan, menggah wewejanganipun kados ing ngandhap punika :
1.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing cahya, sumarambahing netra, wahananipun saged ninggali, inggih punika paningaling dat angagem ing netra kita.
2.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing rahsa, sumarambahing grana, wahananipun dados saged anggonda, inggih punika panggandaning dat angagem ing grana kita.
3.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing sukma, sumarambahing lidhah, wahananipun dados saged anggandika, inggih punika panggandikanipun dat angagem ing lesan kita.
4.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing napsu, sumarambahing talingan, wahananipun dados saged amiyarsa, inggih punika pamiyarsaning dat angagem karna kita.
5.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing budi, sumarambahing manah, wahananipun saged berahi andarbeni karsa, inggih punika karsaning dat angagem manah kita.
6.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing jasat, sumarambahing erah, wahananipun saged ambegan, lajeng anuwuh aken wulu, kuku, sak saminipun, inggih punika apngaling dat angagem ing sak ulah kita, saestu boten paeing nalika amratandhani apngal salebeting ngalam, lajeng saged amolahaken surya, wulan, angin ing sak panunggilanipun sak isen-isening alam sadaya, sami dumunung wonten ing purba wisesaning dat kados ingkang kasebut ing ngandhap punika.
a.\tDat amurba khayu, tegesipun dat punika witing gesang ambabar waskitha, kasebut nama Maha Suci.
b.\tKhayu amisesa Nur, tegesipun gesang punika amengku wahyaning cahya, ambabar wisesa, kasebut nama Maha Mulya.
c.\tNur amisesa sir, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing rahsa, ambabar kawasa, kasebut nama Maha Misesa.
d.\tSir amisesa roh, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing sukma, ambabar cipta, kasebut nama Maha Kuwasa.
e.\tRoh amisesa napsu, tegesipun sukma punika amengku gesang ing napsu, ambabar esthi, kasebut nama Maha Luhur.
f.\tNapsu amisesa akal, tegesipun napsu punika amengku gesang ing budi, ambabar karsa, kasebut nama Maha Agung.
g.\tAkal amisesa jasad, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing badan, ambabar bawa, kasebut nama Maha Yekti.
h.\tJasad angleksanani poncadriya, tegesipun badan punika muhung anglampahi gesang ing pocadriya, ambabar ulahing sarira sadaya, kasebut nama Allohu Tangala.
Mengenai khayu yang bersatu dengan adanya dat itu, memang diserahi kekuasaan, dilehendaki untuk menghidupi cahaya, rasa, sukma, nafsu dan budi, ya semua tubuh merata dari awal sampai akhir, adapun jelasnya sebagai berikut :
1.\tKetika khayu menghidupi cahaya, merata ke mata, maka akibatnya dapat melihat, yaitu penglihatan dat, mempergunakan mata kita.
2.\tSewaktu khayu menghidupi rasa, merata ke hidung, mengakibatkan orang dapat mencium, itulah penciuman dat, ini mempergunakan hidung kita.
3.\tDikala khayu menghidupi sukma, dan merata ke lidah, maka akibatnya orang dapat berbicara, yaitu pembicaraan dat, dan mempergunakan mulut kita.
4.\tKetika khayu menghidupi nafsu, merata ke telinga, akibatnya orang dapat mendengarkan, ialah pendengaran dat, yang mempergunakan telinga kita.
5.\tSewaktu khayu menghidupi pikiran, merata ke hati berakibat orang dapat menimbulkan hasrat birahi, yaitu kehendak dat, dan ini mempergunakan hati kita.
6.\tDiwaktu khayu menghidupi tubuh, merata ke darah, mengakibatkan orang dapat bernfas, kemudian dapat menimbulkan bulu, kuku dan sebagainya. Inilah afngal (sikap) dat yang menggunakan segala tindakan kita. Sungguh sama halnya sewaktu afngal berada dalam alam, kemudian dapat menggerakkan matahari, bulan, angin, dan lain-lain seisi dunia. Semua berada dalam kekuasaan dat tertinggi, seperti tertulis dibawah ini :
a.\tDat menguasai khayu, artinya dat itu merupakan awal kehidupan, menimbulkan adanya waskitha dan disebut Maha Suci.
b.\tKhayu menguasai nur, mempunyai arti bahwa hidup ini menguasai cahaya, menimbulakn kekuasaan yang disebut Yang Maha Mulia.
c.\tNur menguasai sir, mempunyai arti bahwa rasa itu memerintah rasa serta menumbuhkan kemampuan yang disebut Maha Misesa.
d.\tSir menguasai roh, artinya rasa ini memerintah hidupnya sukma, dapat menimbulkan cipta dan disebut Maha Kuasa.
e.\tRoh menguasai nafsu, berarti sukma itu memerintah hidupnya pikiran, menimbulkan adanya kehendak, disebut Maha Luhur.
f.\tNafsu menguasai akal, berati nafsu itu memerintah hidupnya pikiran, menimbulkan adanya kehendak, disebu tMaha Agung.
g.\tAkal menguasai tubuh, maksudnya pikiran itu memerintah hidupnya tubuh, mengakibatkan adanya bawa (sifat,keadaan) dan yang disebut Maha Yekti.
h.\tJasad menjalankan panca indra, artinya badan ini hanya melaksanakan hidupnya panca indra, menimbulkan gerak pada semua tubuh, disebut Allahu Ta’ala.
Menggah wangsulipun makaten :
1.\tJasad kawisesa dening akal, tegesipun obahing badan punika kaprabawa osiking budi. Mila dipun basakaken Allohu Tangala dados tandhaning Hyang Maha Yekti, awit dening badan punika pratandhaning apngaling budi.
2.\tBudi kawisesa dening napsu, tegesipun osiking budi punika kaprabawa saking napsu. Mila dipun basakaken Hyang Maha Yekti dados kanyatakaning Hyang Maha Agung, awit budi punika amartani apngaling napsu.
3.\tNapsu kawisesa dening rahsa, tegesipun wahananing nyawa punika kaprabawa saking wahananing nyawa. Mila dipun basakaken Hyang Maha Agung dados embaning Hyang Maha Luhur, awit dening napsu punika anerusi apngaling sukma.
4.\tSukma kawisesa dening rahsa, tegesipun wahananing nyawa punika kaprabawa saking pramananing rahsa. Mila dipun basakaken Hyang Maha Luhur dados sandhaning Hyang Maha Kawasa, awit dening sukma punika amimbuhi apngaling rahsa.
5.\tRahsa kawisesa dening cahya, tegesipun pramananing rahsa punika kaprabawa saking pramananing cahya. Mila dipun basakaken Hyang Maha Kawasa dados sengkeraning Hyang Maha Wisesa, awit dening rahsa punika amengkoni apngaling cahya.
6.\tCahya kawisesa dening khayu, tegesipun pramananing cahya punika kaprabawa saking kuwasaning gesang. Mila dipun basakaken Hyang Maha Wisesa dados warananing Hyang Maha Mulya, awit dening cahya punika anglimputi apngaling atma.
7.\tKhayu kapurba dening dat, tegesipun kuwasaning gesang punika kaprabawa saking purba wisesaning dat. Mila dipun basakaken Hyang Maha Mulya dados sesuluhing Hyang Maha Suci, awit dening atma punika mumpuni apngaling Dat sadaya.
8.\tDat punika tanpa dumunung, amung anjegereng jumeneng akhadiyat, tegesipun anunggil ananing Gusti Kang Asipat Esa, inggih punika purba wisesanipun sampun wonten katahaning gesang kita pribadi. Milanipun wahananing gesang punika tanpa wangenan kaliyan ananing Dat. Inggih gesang punika dat ing Gusti Kang Maha Suci sejati, tandhanipun wonten bebasan tigang pangkat kados ing ngandhap punika.
Ingkang rumiyin sipating ngagesang punika tansah kanggenan kawan apngal, inggih punika :
1.\tPunika apngaling sukma sedaya
a. Sereng\ttimbanganipun\t\tsareh
b. Supe\t\ttimbanganipun\t\temut\t
c. Binggung\ttimbanganipun\t\tlana
d. Pangling\ttimbanganipun\t\twaspada
2.\tPunika apngaling napsu sedaya
a. Arip\t\ttimbanganipun\t\telek
b. Luwe\t\ttimbanganipun\t\ttuwuk\t
c. Ngelak\ttimbanganipun\t\tayem
d. Sahwat\ttimbanganipun\t\trerem
3.\tPunika apngaling rahsa sedaya
a. Uwas\t\ttimbanganipun\t\tsantosa
b. Susah\ttimbanganipun\t\tbingah\t
c. Sakit\t\ttimbanganipun\t\tsaras
d. Bilahi\t\ttimbanganipun\t\traharja
adapun jelasnya demikian:
1.\tJasad dikuasai oleh akal, berarti gerak tubuh itu dipengaruhi hasrat pikiran. Oleh karena itulah maka disebut Allahu Ta’ala, menjadi tanda adanya Hyang Maha Yekti, karena tubuh inilah pembawa sikap pikiran tadi.
2.\tAkal (budi) dikuasai oleh nafsu, berarti hasrat pikiran itu dipengaruhi oleh nafsu, disebut Hyang Maha Yekti, menjadi tanda akan adanya Hyang Maha Agung, sebab pikiran tadi menyertai afngal (tingkah laku) nafsu.
3.\tNafsu dikuasai oleh sukma artinya hawa nafsu menguasai nyawa, disebut Hyang Maha Agung menjadi tanda akan adanya Hyang Maha Luhur, artinya hawa nafsu itu menuntun afngal sukma.
4.\tSukma dikusai oleh rasa, artinya nyawa itu dipengaruhi oleh penglihatan rasa. Dari itulah dinamai Hyang Maha Luhur, menjadi sandaran Hyang Maha Sukma, sebab sukma itu menambah afngal rasa.
5.\tRasa dikuasai cahaya, artinya hidupnya rasa ini dipengaruhi oleh cahaya. Maka disebut Hyang Maha Kuasa, menjadi pingitan Hyang Maha Wisesa, sebab rasa itu menguasai afngal cahaya.
6.\tCahaya dikuasai khayu, berati hidupnya cahaya itu dipengaruhi oleh kekuasaan hidup. Maka dinamai Maha Wisesa, menjadi tirai Hyang Maha Mulia, sebab tadi meliputi afngal jiwa.
7.\tKhayu dikuasai oleh dat, artinya kekuasaan hidup itu dipengaruhi oleh kekuasaan dat. Maka disebut Hyang Maha Mulia dan menjadi pengganti Hyang Maha Suci. Sedang jiwa tersebut menguasai (memiliki) afngal semua dat.
8.\tDat itu sendiri tanpa tempat tinggal, hanya berdiri tegak akhadiyat, artinya bersatu dengan Gusti yang bersifat tunggal. Yaitu kekuasaan yang telah ada pada diri kita pribadi. Oleh karena itulah adanya hidup ini dengan adanya dat tak ada batasnya. Ya hidup kita inilah dat Allah Yang Maha Suci sejati, buktinya ada tiga macam pribahasa seperti berikut, Pertama kali sifat orang hidup selalu dihinggapi 4 perbuatan:
1.\tIni semua dari afngal (tindakan sukma):
a.\tPenasaran imbangannya sabar
b.\tLupa imbangannya ingat
c.\tBinggung imbangannya tenang
d.\tLupa ingatan imbangannya waspada
2.\tIni semua dari afngal nafsu
a.\tMengantuk imbangannya terjaga
b.\tLapar imbangannya kenyang
c.\tDahaga imbangnya tentram
d.\tSahwat imbangannya tenang
3.\tIni semua dari afngal rasa
a.\tKhawatir imbangannya sentosa
b.\tSusah imbangannya senang
c.\tSakit imbangannya sehat
d.\tMusibah imbangannya keselamatan[/quote]
[/quote]
Quote:
Warahing Maklumat Jati bag. 2
Dene khayu punika mila anunggil kahananing Dat, awit ingkang kapasrahan pangawasa kinarsakaken anggesangi kahananing cahya, rahsa, sukma, napsu, busi, badan sadaya, sumrambah saking wiwitan demugi ing wekasan, menggah wewejanganipun kados ing ngandhap punika :
1.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing cahya, sumarambahing netra, wahananipun saged ninggali, inggih punika paningaling dat angagem ing netra kita.
2.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing rahsa, sumarambahing grana, wahananipun dados saged anggonda, inggih punika panggandaning dat angagem ing grana kita.
3.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing sukma, sumarambahing lidhah, wahananipun dados saged anggandika, inggih punika panggandikanipun dat angagem ing lesan kita.
4.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing napsu, sumarambahing talingan, wahananipun dados saged amiyarsa, inggih punika pamiyarsaning dat angagem karna kita.
5.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing budi, sumarambahing manah, wahananipun saged berahi andarbeni karsa, inggih punika karsaning dat angagem manah kita.
6.\tIng nalika khayu anggesangi kahananing jasat, sumarambahing erah, wahananipun saged ambegan, lajeng anuwuh aken wulu, kuku, sak saminipun, inggih punika apngaling dat angagem ing sak ulah kita, saestu boten paeing nalika amratandhani apngal salebeting ngalam, lajeng saged amolahaken surya, wulan, angin ing sak panunggilanipun sak isen-isening alam sadaya, sami dumunung wonten ing purba wisesaning dat kados ingkang kasebut ing ngandhap punika.
a.\tDat amurba khayu, tegesipun dat punika witing gesang ambabar waskitha, kasebut nama Maha Suci.
b.\tKhayu amisesa Nur, tegesipun gesang punika amengku wahyaning cahya, ambabar wisesa, kasebut nama Maha Mulya.
c.\tNur amisesa sir, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing rahsa, ambabar kawasa, kasebut nama Maha Misesa.
d.\tSir amisesa roh, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing sukma, ambabar cipta, kasebut nama Maha Kuwasa.
e.\tRoh amisesa napsu, tegesipun sukma punika amengku gesang ing napsu, ambabar esthi, kasebut nama Maha Luhur.
f.\tNapsu amisesa akal, tegesipun napsu punika amengku gesang ing budi, ambabar karsa, kasebut nama Maha Agung.
g.\tAkal amisesa jasad, tegesipun rahsa punika amengku gesang ing badan, ambabar bawa, kasebut nama Maha Yekti.
h.\tJasad angleksanani poncadriya, tegesipun badan punika muhung anglampahi gesang ing pocadriya, ambabar ulahing sarira sadaya, kasebut nama Allohu Tangala.
Mengenai khayu yang bersatu dengan adanya dat itu, memang diserahi kekuasaan, dilehendaki untuk menghidupi cahaya, rasa, sukma, nafsu dan budi, ya semua tubuh merata dari awal sampai akhir, adapun jelasnya sebagai berikut :
1.\tKetika khayu menghidupi cahaya, merata ke mata, maka akibatnya dapat melihat, yaitu penglihatan dat, mempergunakan mata kita.
2.\tSewaktu khayu menghidupi rasa, merata ke hidung, mengakibatkan orang dapat mencium, itulah penciuman dat, ini mempergunakan hidung kita.
3.\tDikala khayu menghidupi sukma, dan merata ke lidah, maka akibatnya orang dapat berbicara, yaitu pembicaraan dat, dan mempergunakan mulut kita.
4.\tKetika khayu menghidupi nafsu, merata ke telinga, akibatnya orang dapat mendengarkan, ialah pendengaran dat, yang mempergunakan telinga kita.
5.\tSewaktu khayu menghidupi pikiran, merata ke hati berakibat orang dapat menimbulkan hasrat birahi, yaitu kehendak dat, dan ini mempergunakan hati kita.
6.\tDiwaktu khayu menghidupi tubuh, merata ke darah, mengakibatkan orang dapat bernfas, kemudian dapat menimbulkan bulu, kuku dan sebagainya. Inilah afngal (sikap) dat yang menggunakan segala tindakan kita. Sungguh sama halnya sewaktu afngal berada dalam alam, kemudian dapat menggerakkan matahari, bulan, angin, dan lain-lain seisi dunia. Semua berada dalam kekuasaan dat tertinggi, seperti tertulis dibawah ini :
a.\tDat menguasai khayu, artinya dat itu merupakan awal kehidupan, menimbulkan adanya waskitha dan disebut Maha Suci.
b.\tKhayu menguasai nur, mempunyai arti bahwa hidup ini menguasai cahaya, menimbulakn kekuasaan yang disebut Yang Maha Mulia.
c.\tNur menguasai sir, mempunyai arti bahwa rasa itu memerintah rasa serta menumbuhkan kemampuan yang disebut Maha Misesa.
d.\tSir menguasai roh, artinya rasa ini memerintah hidupnya sukma, dapat menimbulkan cipta dan disebut Maha Kuasa.
e.\tRoh menguasai nafsu, berarti sukma itu memerintah hidupnya pikiran, menimbulkan adanya kehendak, disebut Maha Luhur.
f.\tNafsu menguasai akal, berati nafsu itu memerintah hidupnya pikiran, menimbulkan adanya kehendak, disebu tMaha Agung.
g.\tAkal menguasai tubuh, maksudnya pikiran itu memerintah hidupnya tubuh, mengakibatkan adanya bawa (sifat,keadaan) dan yang disebut Maha Yekti.
h.\tJasad menjalankan panca indra, artinya badan ini hanya melaksanakan hidupnya panca indra, menimbulkan gerak pada semua tubuh, disebut Allahu Ta’ala.
Menggah wangsulipun makaten :
1.\tJasad kawisesa dening akal, tegesipun obahing badan punika kaprabawa osiking budi. Mila dipun basakaken Allohu Tangala dados tandhaning Hyang Maha Yekti, awit dening badan punika pratandhaning apngaling budi.
2.\tBudi kawisesa dening napsu, tegesipun osiking budi punika kaprabawa saking napsu. Mila dipun basakaken Hyang Maha Yekti dados kanyatakaning Hyang Maha Agung, awit budi punika amartani apngaling napsu.
3.\tNapsu kawisesa dening rahsa, tegesipun wahananing nyawa punika kaprabawa saking wahananing nyawa. Mila dipun basakaken Hyang Maha Agung dados embaning Hyang Maha Luhur, awit dening napsu punika anerusi apngaling sukma.
4.\tSukma kawisesa dening rahsa, tegesipun wahananing nyawa punika kaprabawa saking pramananing rahsa. Mila dipun basakaken Hyang Maha Luhur dados sandhaning Hyang Maha Kawasa, awit dening sukma punika amimbuhi apngaling rahsa.
5.\tRahsa kawisesa dening cahya, tegesipun pramananing rahsa punika kaprabawa saking pramananing cahya. Mila dipun basakaken Hyang Maha Kawasa dados sengkeraning Hyang Maha Wisesa, awit dening rahsa punika amengkoni apngaling cahya.
6.\tCahya kawisesa dening khayu, tegesipun pramananing cahya punika kaprabawa saking kuwasaning gesang. Mila dipun basakaken Hyang Maha Wisesa dados warananing Hyang Maha Mulya, awit dening cahya punika anglimputi apngaling atma.
7.\tKhayu kapurba dening dat, tegesipun kuwasaning gesang punika kaprabawa saking purba wisesaning dat. Mila dipun basakaken Hyang Maha Mulya dados sesuluhing Hyang Maha Suci, awit dening atma punika mumpuni apngaling Dat sadaya.
8.\tDat punika tanpa dumunung, amung anjegereng jumeneng akhadiyat, tegesipun anunggil ananing Gusti Kang Asipat Esa, inggih punika purba wisesanipun sampun wonten katahaning gesang kita pribadi. Milanipun wahananing gesang punika tanpa wangenan kaliyan ananing Dat. Inggih gesang punika dat ing Gusti Kang Maha Suci sejati, tandhanipun wonten bebasan tigang pangkat kados ing ngandhap punika.
Ingkang rumiyin sipating ngagesang punika tansah kanggenan kawan apngal, inggih punika :
1.\tPunika apngaling sukma sedaya
a. Sereng\ttimbanganipun\t\tsareh
b. Supe\t\ttimbanganipun\t\temut\t
c. Binggung\ttimbanganipun\t\tlana
d. Pangling\ttimbanganipun\t\twaspada
2.\tPunika apngaling napsu sedaya
a. Arip\t\ttimbanganipun\t\telek
b. Luwe\t\ttimbanganipun\t\ttuwuk\t
c. Ngelak\ttimbanganipun\t\tayem
d. Sahwat\ttimbanganipun\t\trerem
3.\tPunika apngaling rahsa sedaya
a. Uwas\t\ttimbanganipun\t\tsantosa
b. Susah\ttimbanganipun\t\tbingah\t
c. Sakit\t\ttimbanganipun\t\tsaras
d. Bilahi\t\ttimbanganipun\t\traharja
adapun jelasnya demikian:
1.\tJasad dikuasai oleh akal, berarti gerak tubuh itu dipengaruhi hasrat pikiran. Oleh karena itulah maka disebut Allahu Ta’ala, menjadi tanda adanya Hyang Maha Yekti, karena tubuh inilah pembawa sikap pikiran tadi.
2.\tAkal (budi) dikuasai oleh nafsu, berarti hasrat pikiran itu dipengaruhi oleh nafsu, disebut Hyang Maha Yekti, menjadi tanda akan adanya Hyang Maha Agung, sebab pikiran tadi menyertai afngal (tingkah laku) nafsu.
3.\tNafsu dikuasai oleh sukma artinya hawa nafsu menguasai nyawa, disebut Hyang Maha Agung menjadi tanda akan adanya Hyang Maha Luhur, artinya hawa nafsu itu menuntun afngal sukma.
4.\tSukma dikusai oleh rasa, artinya nyawa itu dipengaruhi oleh penglihatan rasa. Dari itulah dinamai Hyang Maha Luhur, menjadi sandaran Hyang Maha Sukma, sebab sukma itu menambah afngal rasa.
5.\tRasa dikuasai cahaya, artinya hidupnya rasa ini dipengaruhi oleh cahaya. Maka disebut Hyang Maha Kuasa, menjadi pingitan Hyang Maha Wisesa, sebab rasa itu menguasai afngal cahaya.
6.\tCahaya dikuasai khayu, berati hidupnya cahaya itu dipengaruhi oleh kekuasaan hidup. Maka dinamai Maha Wisesa, menjadi tirai Hyang Maha Mulia, sebab tadi meliputi afngal jiwa.
7.\tKhayu dikuasai oleh dat, artinya kekuasaan hidup itu dipengaruhi oleh kekuasaan dat. Maka disebut Hyang Maha Mulia dan menjadi pengganti Hyang Maha Suci. Sedang jiwa tersebut menguasai (memiliki) afngal semua dat.
8.\tDat itu sendiri tanpa tempat tinggal, hanya berdiri tegak akhadiyat, artinya bersatu dengan Gusti yang bersifat tunggal. Yaitu kekuasaan yang telah ada pada diri kita pribadi. Oleh karena itulah adanya hidup ini dengan adanya dat tak ada batasnya. Ya hidup kita inilah dat Allah Yang Maha Suci sejati, buktinya ada tiga macam pribahasa seperti berikut, Pertama kali sifat orang hidup selalu dihinggapi 4 perbuatan:
1.\tIni semua dari afngal (tindakan sukma):
a.\tPenasaran imbangannya sabar
b.\tLupa imbangannya ingat
c.\tBinggung imbangannya tenang
d.\tLupa ingatan imbangannya waspada
2.\tIni semua dari afngal nafsu
a.\tMengantuk imbangannya terjaga
b.\tLapar imbangannya kenyang
c.\tDahaga imbangnya tentram
d.\tSahwat imbangannya tenang
3.\tIni semua dari afngal rasa
a.\tKhawatir imbangannya sentosa
b.\tSusah imbangannya senang
c.\tSakit imbangannya sehat
d.\tMusibah imbangannya keselamatan
[/quote]
0
Kutip
Balas